گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی ۱۳۹۶-۰۸-۲۱ 92 views

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

عنوان گزارش : گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

فایل: (Word) قابل ویرایش

تعداد صفحات: ۲۳

چکیده

عنوان گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن حاضر این است که، چگونه توانستم میزان علاقه مندی دانش آموزان پایه ………… را به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن افزایش دهم؟ و هدف اصلی آن نیز افزایش میزان علاقه مندی دانش آموزان یاد شده به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن می‌باشد. اما نکته ای که اشاره به آن خالی از لطف نمی باشد، آن است که اگر چه موضوع و عنوان گزارش حاضر، تکراری به نظر می‌رسد، اما باید اذعان نمود که گاهی از اوقات، تکرار نه تنها زیبا و ضروری ست، که بسیار حیاتی نیز می‌باشد ! از آن جمله می‌توان به تکرار شب و روز، تکرار نمازهای پنج گانه در هر روز وغیره اشاره نمود. علاوه بر این، آشنا نمودن کودکان با اصول و مبانی دین اسلام، به ویژه قرآن کریم، آن هم در پایه…………….، همواره نیازمند تکرار است. زیرا عامل « تکرار » در فرایند تدریس، امری اجتناب ناپذیر می‌باشد. بدون شک، انجام این تحقیق، از ابعاد گوناگون دارای اهمیت و ضرورت بسیار بوده است. زیرا از یک سو، علاوه بر ایجاد علاقه مندی در دانش آموزان پایه…………………… به درس قرآن، میزان فعالیت و مهارت آنان در روخوانی، روان خوانی، قرائت و حفظ آیات، پیام ها و داستان های قرآنی را افزایش می‌داد و از دیگر سو، موفقیت دانش آموزان در یادگیری دیگر دروس (قرائت فارسی، جمله نویسی، املا و غیره) را نیز امکان پذیر می‌ساخت .

 

واژگان کلیدی:

دانش آموزان – قرآن – علاقه مندی

 

مقدمه (بیان مساله و طرح)

قرآن، پیام روشن الهی است که همه انسان ها را به راستی و رستگاری دعوت می‌کند. از صدر اسلام تا کنون، آموزش این پیام جاودانه الهی، از مهم ترین اهداف تعلیم و تربیت در میان مسلمانان بوده است. در کشور ما نیز، به اقتضای جایگاه دین اسلام در فرهنگ مردم ایران و جایگاه ویژه قرآن در اعتقادات دینی، باید آموزش قرآن مورد توجه همگان باشد تا شرایط مساعد برای تحقق اهداف این آموزش فراهم آید. از این رو، درس قرآن در میان درس های گوناگون دوره های تحصیلی، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. نگاهی اجمالی به دستاورد آموزش قرآن در کشور ما نشان می‌دهد که این دستاورد، نه با اهمیت و جایگاه ویژه قرآن در اسلام تناسب دارد و نه با میزان علاقه و اهمیتی که تمام آحاد مردم برای قرآن کریم قایل هستند.

از این رو به دنبال توصیه ها و تأکیدات مکررمقام معظم رهبری در اعتلای آموزش قرآن در آموزش و پرورش، تلاش های نسبتاً همه جانبه ای در فراهم آوردن زمینه های لازم برای اعتلا و تقویت آموزش قرآن آغاز شد. بدیهی است اهداف آموزش قرآن اولین و مهم ترین امری بود که باید مورد بازنگری و ملاحظه کارشناسانه قرار می‌گرفت تا بر اساس آن سایر اجزا و ارکان یک برنامه آموزشی مانند: اصول حاکم برآموزش قرآن، سازماندهی منطقی محتوا، روش های مناسب آموزش، تربیت معلم و ارتقای توانایی معلمان قرآن، نظام و شیوه های ارزش یابی، و ویژگی ها و تولید مواد آموزشی و کمک آموزشی، تعیین و تدوین شود.

گزارش تخصصی دبیر شیمی همگام شدن با جهانی شدن آموزش شیمی

از مجموعه این امور در ادبیات برنامه ریزی درسی، به راهنمای برنامه درسی تعبیر می‌شود که متأسفانه درس قرآن تا پیش از چند سال اخیر، فاقد راهنمای برنامه درسی مصوب یا حتی مدونی بوده است. ارائه و بررسی راهنمای برنامه درسی قرآن، مقام و مجال دیگری می‌طلبد که امید است، در آینده به شیوه ای مناسب به آن پرداخته شود تا فرصت نقد و بررسی آن برای همه دست اندر کاران و علاقه مندان به آموزش قرآن در سراسر کشور فراهم آید. در این مقاله، سعی بر آن است تا با بیان نکات مهم برنامه جدید آموزش قرآن، کلیات این برنامه معرفی شود تا زمینه مناسبی برای طرح مباحث آینده فراهم شود. مهم ترین رویکرد برنامه جدید آموزش قرآن که اهداف و سایربخش های این آموزش را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد، جامعیت آموزش قرآن است؛ یعنی آموزش قرآن باید به نحوی باشد که از یک سو همه حیطه های یادگیری را شامل شود و به ویژه بر حیطه ی عاطفی که متکفل ایجاد و تقویت انس و علاقه دانش آموزان به قرآن و یا دگیری آن است، تاکید ورزد؛ و از سوی دیگر تمامی موضوعات ضروری آموزش قرآن مانند روخوانی، روان خوانی، صحت قرائت، توانایی درک معنای عبارات و آیات ساده قرآن، آشنایی با معارف انسان سازآن و تدبر در آیات الهی را در حد امکان شامل شود.با توجه به این رویکرد، سه هدف اصلی آموزش قرآن در سه دوره تحصیلی، علاوه بر تقویت انس و علاقه به قرآن کریم و یادگیری آن، عبارت است از توانایی قرائت قرآن در دوره ابتدایی، درک معنای عبارات و آیات ساده در دوره راهنمایی و تدبر در آیات قرآن کریم و آشنایی با شرح و توضیح آن ها در دوره متوسطه. شایان ذکر است که با توجه به جامعیت اهداف آموزش قرآن، در هر یک از سه دوره تحصیلی متناسب با شرایط ذهنی و روحی دانش آموزان، سایر اهداف نیز مورد توجه قرار می‌گیرد

 

بیان مسأله

بدون شک، دبستان، در شکل گیری شخصیت انسان، از اهمیت بسزایی برخوردار است. حال چنان چه، روش های مورد استفاده در تعلیم و تربیت دانش آموزان، برگرفته از آیات قرآنی و روایات اسلامی باشد، اثر بخشی آن در نوع گفتار و رفتارآنان، همواره پایدار و ماندگار است. گواه این ادعا نیز، فرمایش نورانی امیر مؤمنان، علی(ع) است که می‌فرماید: یادگیری علم و دانش در کودکی، همانند حکاکی بر روی سنگ است.(حیدری ابهری، ١٣٨٧: ۴٠) اینجانب، در اوایل سال تحصیلی یاد شده، با مشاهده ی رفتار دانش آموزان کلاس خود در ساعات قرآن و پرداختن به گفتگوی صمیمی و دوستانه با آنان در خصوص اهمیت و ضرورت توجه به درس قرآن و هم چنین مشورت و تبادل نظر با برخی از اولیای آنان، متوجه شدم که به جز تعداد اندکی از دانش آموزان کلاس، بیش تر آنان نسبت به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن علاقه ی چندانی از خود نشان نمی دهند! بر این اساس، همواره این موضوع ذهن مرا به خود مشغول ساخته بود که چرا اغلب دانش آموزان کلاس، در هنگام پخش نوار و یا لوح فشرده ی قرآنی، با دقت به آن گوش نمی کنند؟چرا بیشتر آنان، نسبت به درک معانی و حفظ سوره های کوتاه قرآن، بی تفاوتند؟ و چرا اکثرآنان، در پرداختن به دیگر فعالیت های قرآنی، علاقه ی چندانی از خود نشان نمی دهند؟ و به طور کلی، چرا فراوانی دانش آموزان علاقه مند به هر یک از فعالیت های قرآنی در کلاس اینجانب، از مجموع انگشتان دست، تجاوز نمی کند؟! در واقع مسأله و سؤال اساسی این بود که، چگونه می‌توانم سطح علاقه مندی دانش آموزان خود را به درس قرآن ارتقا بخشم؟ به عبارت روشن تر، با استفاده از چه روش هایی می‌توانم میزان علاقه مندی آنان را به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن افزایش دهم؟ بنابراین، در تحقیق حاضر که از نوع پژوهش در عمل (Action Research) بوده است. اقدام پژوه در پی آن بود تا با استفاده از روش های معتبر علمی به جمع آوری داده ها و اطلاعات (Data and Information) لازم با هدف دست یابی به راه حل های مورد نیاز برای حل مسأله پرداخته، تا پس از انتخاب و اعتبار بخشی مناسب، به اجرای آن ها بپردازد. لازم به ذکر است که در این تحقیق، پژوهشگر علاوه بر استفاده از رهنمودهای ارزشمند صاحب نظران و اساتید فن و هم چنین مشارکت و نقادی همکاران گرامی، از نقطه نظرات دانش آموزان کلاس و حتی اولیای آنان نیز بهره مند گردیده است.

ارزیابی از وضع موجود

اینجانب…..کلاس…آموزشگاه در اوایل سال تحصیلی ضمن مشاهده نامحسوس رفتار و فعالیت های قرآنی دانش آموزان کلاس و هم چنین نظر سنجی کتبی و انجام مصاحبه با آنان و حتی اولیای مربوطه و تبادل نظر با معلم سال گذشته شاگردان کلاس، متوجه عدم علاقه مندی بیش تر آنان به درس قرآن گردیدم

١.بیش تر دانش آموزان در ساعات قرآن، یا با هم صحبت می‌کردند و یا بی مورد برای بیرون رفتن از کلاس اجازه می‌گرفتند.

٢.آیه های قرآن را در هنگام استفاده از نوار به صورت منظم، هم خوانی نمی کردند.

٣.برخی از دانش آموزان در ساعات قرآنی، غیبت های بی مورد ویا غیر موجه داشتند.

۴.تمایل چندانی به گوش دادن عبارت ها، پیام ها و مفاهیم ساده قرآنی از خود نشان نمی دادند.

۵.به خواندن و حفظ سوره های کوتاه قرآن علاقه ای نشان نمی دادند.

۶.با انجام وضو و هم چنین اصول و آداب احترام به قرآن نا آشنا بودند.

٧.با عناوین کتاب های داستان قرآنی نا آشنا بودند.

٨.در تمیز نگه داشتن کتاب قرآن چندان کوشا نبودند.

٩.کاملاً با گنجینه ی احادیث و پیام های قرآنی ناآشنا بودند.

١٠. در اجرای نمایش، به ویژه نمایش های قرآنی، مهارت کافی را نداشتند.

١١. برخی از اولیای دانش آموزان، از عدم علاقه مندی فرزندشان به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن، اظهار نارضایتی می‌کردند.

 

اهداف گزارش:

هدف تخصصی:

علاقمند کردن دانش آموزان به درس قرآن با روش های مناسب

 

اهداف جزئی:

بررسی علل بی علاقگی دانش آموزان به درس قرآن

یافتن روش هایی جهت علاقمند کردن دانش آموزان به درس قرآن ارائه پیشنهادات به سایر همکاران دبیر و آموزگار قرآن

 

مقایسه با شاخص:

در مقایسه با شاخص دانش آموزان باید به خواندن قرآن و فعالیت های قرآنی از ته دل علاقمند شوند.

 

جمع آوری اطلاعات

به لحاظ حضور در کلاس و ارتباط مستقیم با دانش آموزان و محیط پیرامون آن ها، برخی از اطّلاعات خود را از طریق مشاهده به دست آوردم. به این صورت که گاهی از صفحه ی سفیدی، برای مشاهده استفاده کرده و نکات کلیدی را یادداشت می‌نمودم.گاهی هم از فرم مشاهده استفاده می‌کردم. ملاکهای این فرم از قبل با توجه به اهداف مورد نظر تنظیم گردیده بود و هنگام مشاهده ی نا محسوس رفتار دانش آموزان، موارد مورد نظر را نشانه گذاری می‌کردم.

نمونه موارد مورد نظردر فرم مشاهده:

١. در زنگ قرآن با نشاط است. ٢. در همخوانی سوره ها مشارکت دارد.

با توجه به نیاز و اهداف مورد نظر در این تحقیق، دو نوع پرسش نامه را تدوین نمود. نوع اول، پرسش نامه

بسته پاسخ، ویژه دانش آموزان پایه……………. بود که برای جذاب کردن آن از تصاویر برای پاسخگویی استفاده گردید. نوع دوم، پرسش نامه ی باز پاسخ بوده است که پاسخگویان میتوانستند به صورت تشریحی به پرسش های ارایه شده پاسخ دهند،که این پرسش نامه برای ٢٠ نفر از همکاران محترم و تمامی اولیای گرامی تهیه شده بود نمونه پرسش، ویژه دانش آموزان: از خواندن قرآن لذّت میبری؟ نمونه پرسش، ویژه همکاران محترم و اولیای گرامی: به عقیده ی شما با استفاده از چه روش هایی می‌توان میزان علاقه مندی دانش آموزان دبستان را به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن افزایش داد؟

ضمن مصاحبه با ٣نفر از همکاران حاضر در آموزشگاه و هم چنین اغلب اولیای دانش آموزان و حتی تمامی فراگیران کلاس، به جمع آوری داده ها و اطلاعات مورد نظر پرداختم و به منظور بهره مندی بیش تر از نظرات و جلوگیری از اتلاف وقت، از ضبط صوت نیز استفاده گردید. سؤالات مطرح شده در مصاحبه عبارت بودند از:

١.به نظر شما با استفاده از چه روش هایی می‌توان زنگ قرآن دانش آموزان را با نشاط نمود؟ ٢.برای جذاب کردن آموزش درس قرآن دانش آموزان، چه راهکارهایی را پیشنهاد می‌کنید؟ ٣.به نظر شما با استفاده از چه روش هایی می‌توان دانش آموزان دبستان را به درک مفاهیم قرآنی، قرائت و حفظ سوره ها علاقه مند نمود؟ د. بررسی پرونده های تحصیلی دانش آموزان با استفاده از یادداشت ها، بررسی پوشه کار،کارنامه ی تحصیلی و دفتر حضور و غیاب آنان، داده ها و اطّلاعات لازم را در خصوص میزان علاقه مندی دانش آموزان کلاس به درس قرآن و فعالیت های مربوط به قرآن جمع آوری نمودم.

 

تجزیه و تحلیل و تفسیر داده ها و اطلاعات (موانع ومشکلات مربوط به بی علاقگی به درس قرآن)

پس از مشاهده رفتار دانش آموزان در کلاس و مصاحبه با آنان و حتی اولیای مربوطه و هم چنین تبادل نظر با مدیر، معاونین دانش آموزان کلاس و بررسی مطالب پرسش نامه های جمع آوری شده و تجزیه و تحلیل و

تفسیرآن ها، عوامل مؤثر در ایجاد مسأله، شناسایی گردیدکه به شرح زیر می‌باشد:

* خشک و بی روح بودن کلاس قرآن دانش آموزان؛

* سنتی بودن روش آموزش قرآن به دانش آموزان در سال گذشته؛

*جایگزین کردن دروس دیگر در ساعت درسی قرآن دانش آموزان در دوره پیش دبستانی؛

*عدم تشویق دانش آموزان حافظ قرآن در سال گذشته؛ · شرکت ندادن دانش آموزان در اجرای مراسم ها و مناسبت های دینی و مذهبی آموزشگاه؛

* عدم توجه و بی اهمیتی اولیای دانش آموزان به درس قرآن.

با توجه به شناسایی عوامل مؤثر در ایجاد مسأله، در پی آن بودم تا با استفاده از روش های گوناگون، ضمن برطرف کردن عوامل ایجاد کننده مسأله، در جهت افزایش میزان علاقه مندی دانش آموزان یاد شده به درس قرآن و فعالیت های مربوط به آن نیز گام های بلند و مؤثری بردارم.

 

راه حل های پیشنهادی

پس از گرد آوری اطلاعات لازم از طریق مطالعه ی کتاب های گوناگون و هم چنین داده های جمع آوری شده از پرسش نامه ها، پرونده تحصیلی دانش آموزان کلاس، مشاهدات خود و علاوه بر آن بحث و گفتگو و تبادل نظر با مدیر، معاونین، همکاران سال گذشته دانش آموزان و حتی دیگر مربیان مراکز قرآنی در قالب مصاحبه، به ارایه موارد یاد شده پرداختم که شامل راه حل های پیشنهادی زیر می‌باشد:

١. تغییر مکان کلاس درس قرآن در ساعت درسی مربوطه به توصیه ی یکی از همکاران برای ایجاد تنوع و جذاب کردن کلاس درس قرآن و حفظ تزئینات آن و پوسترهای نصب شده با اجازه مدیر محترم مرّتب شده و اختصاص به زنگ قرآن داده شود.

ادامه در 

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

گزارش تخصصی دبیر قرآن علاقمند کردن دانش آموزان خواندن قرآن

برچسب‌ها, , ,


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

1

رمز کلیه فایل ها

www.daneshjoosara.com

شماره تماس

0933-907-5954

ایمیل پشتیبانی

daneshjoosara96@yahoo.com